Uluru i Kata Tjuta – święte góry Aborygenów i magnes dla geologów

W płaskim sercu Australii położone są niezwykłe skalne wzniesienia – Uluru i Kata Tjuta. Ich zaskakująca obecność pośród czerwonych piasków pustyni sprawiła, że są to święte miejsca Aborygenów. Miejsca te posiadają również ogromne walory przyrodnicze, dlatego został tam już w 1958 roku utworzony park narodowy. Geologów przyciąga w to miejsce możliwość obserwacji fascynujących procesów kształtujących skały w warunkach gorącego klimatu. Uluru i Kata Tjuta odwiedziłam w 2014 roku, podczas wyprawy do Australii. Był listopad, więc było naprawdę gooorącoooo…

Uluru i Kata Tjuta położone na południowo-zachodnich obrzeżach basenu Amadeus. Pierwszy masyw zbudowany jest z piaskowców arkozowych (arkoz Mutitjulu), a drugi z wielkootoczakowych zlepieńców (zlepieńce Mount Curie). Skały te uważa się za osady stożków napływowych, które tworzyły się na przedpolu gór na przełomie neoproterozoiku i kambru. Oba masywy najlepiej oglądać podczas wschodu lub zachodu słońca, kiedy słońce podkreśla czerwoną barwę budujących je skał.

Uluru wznosi się 345 m nad otaczającą równinę i zajmuje obszar 3,3 km2. Ściany skalne masywu kształtowane są w dużej mierze przez spływającą i przesiąkającą wodę deszczową. Rzeczywiście podczas wędrówki wokół wzniesienia widoczna była spora ilość rynien erozyjnych, jednak były one suche. Tylko w niewielu basenach znajdowała się woda. Na szczęście miałam możliwość zobaczyć Uluru także podczas deszczu – wszystkie zagłębienia na ścianach masywu wypełniły się białymi strugami! Warto wiedzieć, że powierzchnia szczytowa Uluru jest płaska i może się tam zebrać sporo wody, która potem rynnami spływa do podnóży ścian skalnych. Zbocza wzniesienia kształtowane są również przez obrywy skalne, a także procesy selektywnego wietrzenia (m.in. tafoni).

Kata Tjuta to zespół 50 kopuł skalnych o wysokości względnej około 600 m. Strome ściany skalne są tu bardziej jeszcze bardziej imponujące niż na Uluru, zresztą sama skała i budujące ja wielkie otoczaki również robią wrażenie. U podnóży masywu zobaczyć można wiele ogromnych bloków skalnych, które są produktami zachodzących tu obrywów skalnych. Ciekawostką jest, że Kata Tjuta to dla Aborygenów święte miejsce kobiet.

Brak komentarzy

Napisz komentarz

X